دو شنبه 13 مهر 1405 - 17:5:22
«بی‌حاشیه» پلی میان تبلیغ دینی و طنز
برنامه تلویزیونی «بی‌حاشیه» به تهیه‌کنندگی و کارگردانی سعید مظاهری و اجرای مهدی صبایی، چهارشنبه تا جمعه ساعت ۱۹ از شبکه نسیم پخش می‌شود.
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی سیما، به نقل از روابط عمومی رسانه ملی، این برنامه تولیدی در قالبی ترکیبی، موضوعات اجتماعی و مفاهیم دینی را با زبانی طنزآمیز و صمیمی دنبال می‌کند و تلاش دارد با فاصله گرفتن از قالب‌های رسمی و معمول برنامه‌های گفت‌وگومحور، ارتباطی متفاوت با مخاطب برقرار کند.
بازخوانی سنت منبرهای شیرین در تلویزیون
سعید مظاهری، تهیه‌کننده و کارگردان «بی‌حاشیه»، درباره ایده شکل‌گیری این برنامه گفت: هدف اصلی این اثر، ارائه مفاهیم دینی و موضوعات اجتماعی در قالبی متفاوت از برنامه‌های رسمی و گفت‌وگومحور است. در این برنامه، روحانیان فعال در حوزه تبلیغ دینی در کنار کمدین‌ها قرار می‌گیرند تا مسائل مختلف را از زاویه‌ای تازه، شیرین و سرگرم‌کننده برای مخاطبان مطرح کنند. وی درباره ایده محوری «بی‌حاشیه» توضیح داد: در فرهنگ تبلیغ دینی، سنتی قدیمی از منبرهای شیرین و جذاب وجود داشته است؛ منبرهایی که در طول تاریخ، مخاطبان را با زبانی صمیمی و گاه طنزآمیز با مفاهیم دینی همراه می‌کردند. بسیاری از مردم ایران خاطراتی از منبرهای مرحوم کافی، شیوه تبلیغ زنده‌یاد راستگو و منبرهای حجت‌الاسلام قرائتی در ذهن دارند. این تجربه‌ها نشان می‌دهد که انتقال مفاهیم دینی با زبان شیرین، موضوع تازه‌ای نیست و ریشه در یک سنت دیرینه در حوزه‌های علمیه و تبلیغ دینی دارد.
وی ادامه داد: «بی‌حاشیه» تلاش می‌کند همین سنت را به قاب تلویزیون بیاورد و میان تبلیغ دینی و برنامه طنز، پیوندی تازه ایجاد کند. تهیه‌کننده و کارگردان برنامه درباره روند استعدادیابی و انتخاب مهمانان «بی‌حاشیه» گفت: در جریان پیش‌تولید، ارتباط با مجموعه‌های تبلیغی کشور و گروه‌های فعال در حوزه تبلیغ دینی آغاز شد. در این فرایند، حدود ۵۰۰ مبلغ دینی از نقاط مختلف کشور شناسایی و بررسی شدند تا از میان آن‌ها، فردی متناسب با رویکرد و ساختار برنامه انتخاب شود.
وی تأکید کرد: ورود تبلیغ دینی به فضای طنز و سرگرمی، به‌معنای نادیده گرفتن شأن و جایگاه مبلغان نیست؛ بلکه باید به گونه‌ای انجام شود که هم جذابیت رسانه‌ای برنامه حفظ شود و هم محتوای دینی و شخصیت مهمانان مورد توجه قرار گیرد. همین مسئله، یکی از چالش‌های اصلی تولید این برنامه بوده است
اصالت با محتواست، نه صرفاً با طنز
مظاهری در ادامه درباره مهم‌ترین ویژگی «بی‌حاشیه» اظهار کرد: تلفیق حوزه تبلیغ دینی با طنز و سرگرمی، اگرچه در ظاهر ساده به نظر می‌رسد، اما در عمل نیازمند رعایت ملاحظات فراوانی است. مهم‌ترین چالش گروه سازنده این بود که بتواند این دو حوزه را در کنار یکدیگر قرار دهد و محصولی تولید کند که هم برای مخاطب عام جذاب باشد و هم از نظر محتوایی، هدف خود را دنبال کند.
وی تصریح کرد: در «بی‌حاشیه»، طنز و سرگرمی هدف نهایی نیستند؛ بلکه ابزاری برای انتقال محتوا و ایجاد ارتباط با مخاطب به شمار می‌روند.
تهیه‌کننده و کارگردان «بی‌حاشیه» ادامه داد: ساختار «بی‌حاشیه» بر حضور سه کمدین در قالب کاراکترهای مشخص و همراهی آن‌ها با مجری استوار است؛ ترکیبی که در این شکل و با این ساختار، تجربه‌ای تازه در برنامه‌سازی تلویزیونی به شمار می‌رود.
تهیه‌کننده «بی‌حاشیه» درباره معیار انتخاب سه کمدین حاضر در برنامه نیز توضیح داد: محسن‌هاشمی، امین زهرایی و محمدمهدی رضایی از جمله کمدین‌هایی هستند که در سال‌های اخیر توانایی خود را در این حوزه نشان داده‌اند. در انتخاب آن‌ها، عواملی مانند توانایی ایجاد ارتباط با مخاطب، قدرت بداهه‌پردازی، تسلط بر اجرای کمدی، نمک ذاتی و توانایی نگاه طنزآمیز به موضوعات مختلف موردتوجه قرار گرفته است. مظاهری در پاسخ به پرسشی درباره حضور روحانیان در برنامه و واکنش مخاطبان به این موضوع گفت: یکی از برداشت‌های نادرست درباره «بی‌حاشیه» این است که تصور شود روحانیان برای خنداندن مردم به برنامه دعوت می‌شوند. در حالی که مأموریت اصلی آن‌ها در این اثر، تبلیغ دینی و انتقال مفاهیم تخصصی و آموزشی است؛ موضوعی که با شیوه‌ای متفاوت و از مسیر زبان طنز و ارتباط شیرین با مخاطب دنبال می‌شود.
وی افزود: در این برنامه، روحانی مهمان قرار نیست صرفاً چند لطیفه تعریف کند یا نقش یک کمدین را ایفا کند. او در حوزه تخصصی خود صاحب دانش و تجربه است و تلاش می‌کند محتوای دینی و علمی را با زبانی قابل فهم، صمیمی و گاه طنزآمیز به مخاطبان ارائه دهد.
این برنامه‌ساز ادامه داد: طنز در اینجا وسیله‌ای برای نزدیک شدن به مخاطب است. زمانی که مخاطب با برنامه احساس راحتی و نشاط می‌کند، مسیر ارتباط او با محتوای اصلی نیز هموارتر می‌شود. بنابراین، حضور روحانیان در «بی‌حاشیه» را باید در چارچوب تبلیغ دینی و انتقال محتوا دید، نه صرفاً سرگرم کردن مخاطب. تهیه‌کننده و کارگردان برنامه درباره میزان موفقیت «بی‌حاشیه» در پاسخ‌گویی به نیاز مخاطبان گفت: قضاوت نهایی درباره میزان اثرگذاری هر برنامه را باید به خود مخاطبان سپرد. البته منظور از بازخورد مخاطب، تنها اعداد و ارقام نظرسنجی‌های رسمی نیست؛ بلکه واکنش مردم در فضای واقعی جامعه و نحوه ارتباط آن‌ها با برنامه نیز اهمیت دارد.
مظاهری توضیح داد: فضای مجازی یکی از مهم‌ترین عرصه‌هایی است که مخاطبان در آن درباره آثار تلویزیونی واکنش نشان می‌دهند. میزان دیده‌شدن بخش‌هایی از برنامه، انتشار ویدئوها، گفت‌وگوهای کاربران و بازخوردهای مستقیم، می‌تواند نشانه‌ای از میزان ارتباط اثر با مخاطب باشد. به گفته او، «بی‌حاشیه» در هفته‌های نخست پخش توانسته است در فضای مجازی بازتاب مناسبی داشته باشد و این موضوع، از شکل‌گیری ارتباط اولیه میان برنامه و مخاطبان حکایت می‌کند.
ادامه مسیر «بی‌حاشیه» با تکیه بر ظرفیت‌های تازه
تهیه‌کننده و کارگردان «بی‌حاشیه» در پایان با اشاره به ظرفیت‌های موجود برای ادامه تولید این برنامه گفت: مسیر شکل‌گیری اثر، از پژوهش و استعدادیابی تا تولید و پخش، یک فرایند طولانی و چندمرحله‌ای بوده است. این تجربه نشان داد که می‌توان با رعایت ملاحظات محتوایی و حرفه‌ای، تبلیغ دینی را به قالب‌های تازه تلویزیونی وارد کرد و از ظرفیت طنز برای ایجاد ارتباط با مخاطب بهره گرفت.
مظاهری اضافه کرد: فهرست مبلغان شناسایی‌شده همچنان در اختیار گروه تولید قرار دارد و می‌تواند زمینه‌ساز حضور چهره‌های جدید در فصل‌های بعدی باشد. امید است «بی‌حاشیه» با تکیه بر همین ظرفیت‌ها، ضمن حفظ فضای شاد و سرگرم‌کننده خود، بتواند موضوعات دینی و اجتماعی را با زبان رسانه‌ای جذاب‌تر و اثرگذارتر دنبال کند.
چالش‌های تولید؛ از رعایت شأن مبلغان تا هماهنگی با نهادها
مظاهری در بخش دیگری از سخنان خود درباره دشواری‌های تولید برنامه‌ای با محوریت تبلیغ دینی و طنز گفت: کار با مبلغان دینی به دلیل ملاحظات حرفه‌ای و جایگاه اجتماعی آنان، نیازمند دقت و حساسیت بیشتری است. این مسئله نه‌تنها برای گروه تولید، بلکه در تعامل با نهادها و مجموعه‌های مرتبط با حوزه تبلیغ دینی نیز چالش‌هایی ایجاد می‌کند.
وی افزود: گروه سازنده باید میان فضای طنز و سرگرمی از یک سو و حفظ شأن و شخصیت مبلغان از سوی دیگر، تعادل برقرار می‌کرد. پیش از این، نمونه‌هایی از حضور روحانیان در برنامه‌های تلویزیونی وجود داشته است که از میان آن‌ها می‌توان به برنامه‌های حجت‌الاسلام قرائتی اشاره کرد، اما «بی‌حاشیه» تلاش دارد این حضور را در قالبی تازه و متناسب با فضای شبکه نسیم دنبال کند. مظاهری تصریح کرد: بررسی حدود ۵۰۰ مبلغ دینی نشان داد که ظرفیت‌های فراوانی در این حوزه وجود دارد و آنچه تاکنون در برنامه مورد استفاده قرار گرفته، تنها بخش کوچکی از این توانمندی‌هاست. ادامه این مسیر می‌تواند به تولید فصل‌های آینده و معرفی چهره‌های بیشتری از مبلغان توانمند در عرصه رسانه منجر شود.
منبع: روابط عمومی سیما